Niasinamid (B3 Vitamini) Nedir? Cilde Faydaları, Gözenek ve Leke Etkisi
İçindekiler
<a id="nias-nedir"></a>
Niasinamid (B3 Vitamini) Nedir?
Niasinamid (Nikotinamid), B3 vitamininin suda çözünen bir formudur. Vücutta enerji üretimi, DNA onarımı, hücresel yenilenme ve bağışıklık fonksiyonları için zorunlu bir bileşendir.
Cilt bakımında son yıllarda öne çıkmasının temel nedeni, Niasinamidin çok yönlü biyolojik etkilerinin bilimsel olarak kanıtlanmış olmasıdır. Hem cilt bariyerini güçlendirir hem de iltihabı (enflamasyonu) azaltarak birçok cilt probleminde fayda sağlar.
<a id="nias-gida"></a>
Niasinamid (B3 Vitamini) Hangi Gıdalarda Bulunur?
Niasinamid, çeşitli hayvansal ve bitkisel gıdalarda doğal olarak bulunur:
-
Hayvansal Kaynaklar:
-
Tavuk ve hindi göğüs eti
-
Sığır karaciğeri
-
Balık (ton balığı, somon, uskumru)
-
Yumurta, Süt ve süt ürünleri
-
-
Bitkisel Kaynaklar:
-
Tam tahıllar (yulaf, buğday, kahverengi pirinç)
-
Kuruyemişler (fındık, badem, yer fıstığı)
-
Baklagiller (mercimek, nohut, fasulye)
-
Patates, Mantar, Avokado
-
<a id="nias-cilt-faydalari"></a>
Niasinamidin (B3) Cilt Üzerindeki Faydaları
1. Cilt Bariyerini Güçlendirir
-
Yağ asidi sentezini artırarak cildin nem tutma kapasitesini yükseltir (seramid üretimi).
-
Kuruluk, hassasiyet ve tahrişi azaltır. Bu etki, özellikle atopik dermatit ve hassas ciltlerde önemlidir.
2. Yağ (Sebum) Dengesini Düzenler
-
Sebum üretimini dengeleyerek yağlı ve akneye eğilimli ciltlerde parlaklığı kontrol altına alır.
-
Gözenek görünümünü azaltır ve cilde daha mat bir görünüm kazandırır.
3. Anti-inflamatuar ve Akne Etkisi
-
İnflamatuar sitokinlerin üretimini baskılayarak kızarıklık ve sivilce iltihabını azaltır.
-
Rosacea ve akne gibi iltihaplı cilt problemlerinde düzenli kullanımı ile belirgin iyileşme sağlar.
4. Leke Açıcı ve Cilt Tonunu Dengeleyici Etki
-
Melanin transferini bloke ederek güneş lekeleri, yaşlılık lekeleri ve renk eşitsizliklerinin görünümünü hafifletir.
-
Cilt rengini daha aydınlık ve eşit bir hale getirir.
5. Yaşlanma Karşıtı Etki
-
NAD⁺ seviyesini artırarak hücre yenilenmesini destekler. Uzun süreli kullanımda ince çizgi ve kırışıklık görünümünü azaltabilir, cildin elastikiyetini artırabilir.
<a id="nias-takviye"></a>
Takviye Olarak B3 Vitamini Kullanımı
Niasinamidin dahili (ağızdan) takviye olarak kullanımı, genel sağlık üzerinde aşağıdaki etkileri gösterir:
-
Hücre yenilenmesini ve enerji üretimini destekler.
-
Sinir sistemi ve beyin sağlığı üzerinde koruyucu etki gösterebilir.
-
Kolesterol ve trigliserid düzeylerini dengeleyici etkileri üzerine araştırmalar bulunmaktadır.
-
Bağışıklık sistemini dengeler ve iltihaplanmayı azaltır.
<a id="nias-kullanim"></a>
Niasinamid Nasıl Kullanılır? (Dozaj ve Konsantrasyon)
Dahilen (İçilerek) Kullanım (Yetişkinler)
-
Günlük niasinamid ihtiyacı 14–16 mg'dır.
-
Tedavi amaçlı takviye dozları genellikle 100–500 mg aralığında, hekim kontrolünde kullanılabilir.
Haricen (Topikal) Kullanım
-
Cilt ürünlerinde %2–%10 konsantrasyon aralığında yer alabilir.
-
Hassas ciltlerde tahrişi önlemek amacıyla düşük (%2–%5) konsantrasyonlarla başlanması önerilir.
<a id="nias-sorular"></a>
Niasinamid Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Niasinamid Güneş Lekesi Yapar mı?
Niasinamid tek başına leke yapmaz. Aksine, leke açıcı etkisi vardır. Ancak, herhangi bir cilt ürünü kullanırken güneş kremi olmadan güneşe maruz kalmak, güneşin zararlı etkileri nedeniyle ciltte yeni lekeler oluşmasına yol açabilir.
Niasinamid ve C Vitamini Birlikte Kullanılır mı?
C Vitamini ve Niasinamid farklı pH seviyelerine sahiptir. Birlikte kullanımları etkilerini azaltabileceği için aynı anda (üst üste) uygulanması önerilmez. Olumlu etkilerinden faydalanabilmek için biri sabah (örneğin C Vitamini), diğeri akşam (örneğin Niasinamid) kullanılabilir.
<a id="nias-uyari"></a>
Uyarılar ve Saklama Koşulları
-
Yüksek Doz: Ağızdan yüksek dozda alındığında mide bulantısı, yüzde kızarma (flushing) ve baş dönmesi görülebilir.
-
Karaciğer: Çok yüksek dozlar (1000 mg üzeri) karaciğer fonksiyonlarını etkileyebilir; bu nedenle takviye alımı mutlaka doktor kontrolünde olmalıdır.
-
Topikal: Topikal kullanımda, bazı hassas ciltlerde geçici hafif kızarıklık veya ısınma hissi oluşabilir.
-
Hamilelik: Hamilelikte genellikle güvenli kabul edilir, ancak yine de doktor kontrolünde kullanılmalıdır.
-
Saklama: Niasinamid içeren ürünler ışık ve ısıya duyarlıdır. Doğrudan güneş ışığı almayan, serin bir ortamda orijinal ambalajında saklanmalıdır. Açıldıktan sonra 12 ay içerisinde kullanılmalıdır.
<a id="kaynakca"></a>
Kaynakça
-
Park, H. J., et al. (2022). The combination of niacinamide, vitamin C, and PDRN mitigates melanogenesis.
-
Draelos, Z., et al. (2024). Top weapons in skin aging and actives to target the consequences of skin cell senescence.
-
Epstein, H. (2023). A second look at niacin.
-
Walocko, F. M., et al. (2017). The role of nicotinamide in acne treatment.